Zoetermeer,
17
juli
2014
|
02:00
Europe/Amsterdam

Onderzoek: Risico inzameling spaarlampen is minimaal

Onderzoek bevestigt dat inzamelsysteem veilig is

Spaarlampen en tl-buizen bevatten een minieme hoeveelheid kwik die vrij kan komen indien ze tijdens inzameling en transport breken. Wecycle liet in opdracht van LightRec door TNO onderzoeken of het inzamelsysteem voor energiezuinige lampen veilig is. TNO concludeert dat zowel het risico op breuk als de blootstelling aan kwik voor het publiek en de winkelmedewerkers minimaal is.

Het dunne glazen omhulsel van tl-buizen en spaarlampen maakt deze kwetsbaar. Toch breekt er maar 1 tot 3 procent van de lampen tijdens het inzamelen bij installateurs, winkels en gemeentelijke milieustraten. Hier worden de lampen in boxen, kratten en bakken verzameld. De hoeveelheid kwikdamp die daarbij vrijkomt is minimaal, net als de blootstelling daaraan voor het publiek en winkelpersoneel. Die blijft in alle gevallen en op alle locaties onder de 0,2 μg/m3, dat wil zeggen: minder dan 0,2 miljoenste gram per kubieke meter. Hiermee blijft de blootstelling ruimschoots onder de Europese advieswaarde.

Dit concludeert TNO Earth, Life and Social Sciences uit haar onderzoek naar het inzamelsysteem van tl-buizen en spaarlampen van Wecycle. De onderzoekers deden uitgebreid veldonderzoek op een groot aantal inzamelpunten in winkels, bij installatiebedrijven, op gemeentelijke milieustraten en op de overslagpunten waar lampen worden verzameld voor transport naar recyclinginstallaties. Daarnaast simuleerden zij een aantal ‘incident-scenario’s’, zoals schoppen tegen verzamelbakken, laten vallen van kratten en het gooien van een zwaar voorwerp in een bak vol tl-buizen.

Voor werknemers die betrokken zijn bij de op- en overslag van ingezamelde lampen, is de gemiddeld gemeten blootstelling iets hoger dan voor het publiek, maar nog steeds minimaal. Ook incidentele uitschieters, gemeten pal boven een container na grootschalige breuk,  blijven in alle gevallen onder de Nederlandse grenswaarde voor arbeidsgerelateerde blootstelling van 20 μg/m3.

De inzamelmiddelen die in het proces gebruikt worden zijn robuust en veilig, concludeert TNO. Het overgrote deel van alle lampen, 94 procent, komt direct in de bak terecht waarin het zonder overslag naar het recyclingbedrijf gaat. Dit betreft met name tl-buizen vanuit het professionele circuit. De overige 6 procent betreft met name spaarlampen uit kleinere kratten, zoals vooral winkels gebruiken. De overslag daarvan naar de grote inzamelbakken geeft een aanvullende breuk van 1 à 2 procent. Dat kan met extra maatregelen verlaagd worden.

Het inzamelsysteem is erg solide, maar nog niet perfect. Het TNO-rapport komt tot een aantal aanbevelingen om de breuk- en blootstellingsrisico’s verder terug te dringen. De belangrijkste aanbevelingen raken de werknemers die bij de inzameling zijn betrokken en die volgens het rapport in het algemeen onvoldoende op de hoogte zijn van standaardwerkprocedures en veiligheidsinstructies. Het bewustzijn van de risico’s moet bij deze werknemers omhoog en de procedures en instructies verdienen aanscherping.

Werknemers kunnen het risico op blootstelling verder terugbrengen door bakken met lampen zoveel mogelijk gesloten te houden. Als ze openstaan is het verstandig daar niet boven te hangen, omdat daar bij breuk de grootste concentratie optreedt.

De inzamelmiddelen en hun gebruik kunnen verder worden geoptimaliseerd. Het ontwerp van sommige inzamelmiddelen kan nog worden verbeterd om het risico van overbelading en breuk te verminderen. Valbrekers zoals die in alle Wecycle-inleverbakken in winkels worden gebruikt verminderen de kans op breuk met 40 procent. Ook doet TNO aanbevelingen over de inrichting van inzamel- en overslagplaatsen: waar mogelijk open ruimten, altijd met voldoende ventilatie en een gematigde temperatuur. TNO beveelt aan om een bepaald type afzuiginstallatie verplicht te stellen boven de grootste inzamelbakken. Als gesloten inzamelmiddelen een zware val of botsing hebben gehad, mogen zij niet meer worden geopend, maar moeten zij direct naar een verwerkingsinstallatie worden afgevoerd.

Alles bij elkaar bedraagt de kwikemissie uit de hele recyclingketen van tl-buizen en spaarlampen minder dan 1 procent van de totale kwikemissie in Nederland, zo rapporteren de onderzoekers. De kwikdamp die in de hele keten van eerste inzameling tot aan het einde van de recycling vrijkomt, ligt in de orde van enkele kilo’s op een totaal van circa 2 miljoen kilo ingezamelde lampen. Daarvan kan een halve kilo aan de logistieke inzameling worden toegeschreven.

Daar staat tegenover dat het Wecycle-inzamelsysteem voor dit soort lampen circa 38 kilo kwik afvangt. Deze constatering onderstreept, naast de terugwinning van grondstoffen, de noodzaak om tl-buizen en spaarlampen gescheiden in te zamelen. Een groot deel van alle gasontladingslampen komt nog steeds in restafval en bouw- en sloopafval terecht. Wecycle spant zich tot het uiterste in om deze hoeveelheid terug te dringen en daarmee de emissie van kwik naar het milieu te verminderen. Nieuwe inleverbakken ‘before the counter’ bij winkels moeten daarbij helpen, evenals afspraken met groothandels voor professionele gebruikers.

Over LightRec

Retour is een uitgave van de producenten en importeurs van elektrische apparaten en energiezuinige verlichting, verenigd in de NVMP. Hiermee houdt de NVMP u twee keer per jaar op de hoogte van belangrijke ontwikkelingen op het gebied van e-waste in Nederland en Europa. De standpunten van de producenten en importeurs over diverse onderwerpen vindt u op nvmp.nl. Hier staat ook nadere informatie over de productstichtingen die met elkaar de Vereniging NVMP vormen: Stichting Bruingoed, Stichting ICT Milieu, Stichting LightRec Nederland, Stichting Metalektro Recycling, Stichting Verwerking Centrale Ventilatoren, Stichting Verwijdering Elektrische Gereedschappen en Stichting Witgoed.

Contact
Deel dit bericht
Deel op: Twitter
Deel op: Facebook
Deel op: LinkedIn
Direct naar
Laatste nieuws