Zoetermeer,
17
juli
2014
|
02:00
Europe/Amsterdam

LightRec: AVV verzekert inzamelambities verlichting

Deelname collectieve inzameling bindt producenten en importeurs

Met een golf afgedankte spaarlampen op komst, ligt de lat hoog voor de inzameling en recycling van verlichting. Een Algemeen Verbindend Verklaring (AVV) helpt producenten en importeurs om de uitdaging met gesloten rangen aan te gaan.

De nieuwe Europese richtlijn eist dat binnen vijf jaar 85 procent van alle afgedankte elektrische apparaten en verlichting op verantwoorde wijze wordt ingezameld en gerecycled. Werk aan de winkel om de inzameling van lampen in een hogere versnelling te krijgen. Lampen zijn klein en licht en zij verdwijnen gemakkelijk in de vuilnisbak. Of ze komen bij onderhoud of renovatie met armatuur en al in de container met bouw- en sloopafval of oud ijzer terecht. Daardoor kan uitvoeringsorganisatie Wecycle ongeveer de helft van alle afgedankte spaarlampen en tl-buizen en een op de vijf armaturen verantwoorden.

Voor een deel wordt het ‘weglekken’ van met name armaturen naar de ijzerhandel gestuit door nieuwe regelgeving, die een verbod stelt op het afgeven van verlichting aan niet-gecertificeerde verwerkers. Daarnaast moet nog zwaar worden ingezet om huishoudens en bedrijven te bewegen om al hun afgedankte verlichting gescheiden in te leveren. Daar zijn campagnes en acties voor nodig, en meer inzamelpunten bij gemeenten en winkels om het inleveren ook gemakkelijker te maken. Dat heeft resultaat: inmiddels zijn er ruim 2.000 winkels waar de consument zijn oude lampen in kan leveren zonder een nieuw exemplaar te kopen.

Financiële planning

Nog afgezien van kosten om een gedragsverandering voor elkaar te krijgen, is het verantwoord verwerken van afgedankte verlichting een relatief duur proces. De kosten van inzamelen, sorteren en transporteren en van het verwerken van de kwikhoudende lampen worden op geen stukken na gedekt door de opbrengst van de bescheiden hoeveelheden glas, kunststof en metalen die bij de recycling worden herwonnen.

Wecycle heeft de inzameling efficiënt georganiseerd en weet de kosten relatief laag te houden, zo blijkt uit een recent vergelijkingsonderzoek van EY onder Europese inzamelsystemen voor verlichting. Maar voor al die systemen geldt: zij organiseren een structureel verlieslatend proces. En de kosten zullen de komende jaren verder oplopen, als grote partijen spaarlampen en tl-buizen worden afgedankt omdat zij door ledverlichting worden vervangen.

De hoge ambities voor de inzameling en de verwachte grootschalige afdanking van gasontladingslampen vragen om een planning voor de lange termijn en goede afspraken over de financiering. LightRec is in dat kader begonnen om een voorziening te vormen voor verwerking van de golf gasontladingslampen die wordt verwacht, zodat de kosten niet als een erfenis terechtkomen bij een volgende generatie ledproducenten. De financiële planning is berekend op de beoogde hogere inzamelpercentages. Ook daardoor zullen de kosten immers toenemen.

Eerlijke kostenverdeling

Om te zorgen dat alle producenten en importeurs hun steentje bijdragen en de lasten eerlijk verdeeld worden, heeft LightRec de overheid gevraagd om de afspraken met de deelnemers algemeen verbindend te verklaren. Deze zogenoemde AVV is uiterst effectief om medewerking aan de maatschappelijke taken van een landelijk inzamelsysteem te verzekeren. Omdat de afspraken uniform zijn, zijn ze gemakkelijk te controleren.

De AVV is op 1 januari 2014 van kracht geworden en verplicht alle producenten, ook toekomstige toetreders op de markt, om zich aan te sluiten bij LightRec. Daarmee krijgt oneigenlijke concurrentie van ‘free riders’ geen kans. De deelnemers zijn gebonden aan de deelnemersovereenkomst en aan de vastgestelde recyclingbijdrage, waarmee de huidige en toekomstige kosten worden gedekt. De centrale rol in de AVV maakt LightRec tot ‘normadressaat’. De overheid zal de stichting als eerste aanspreken als het inzamelsysteem tekort schiet. Pas als LightRec niet bij machte is om aan de collectieve verplichtingen te voldoen, komt de individuele verantwoordelijkheid van producenten en importeurs weer in beeld. Maar juist dankzij de AVV heeft LightRec volgens haar bestuur de middelen om de rol van normadressaat op zich te nemen.

 

Over LightRec

Retour is een uitgave van de producenten en importeurs van elektrische apparaten en energiezuinige verlichting, verenigd in de NVMP. Hiermee houdt de NVMP u twee keer per jaar op de hoogte van belangrijke ontwikkelingen op het gebied van e-waste in Nederland en Europa. De standpunten van de producenten en importeurs over diverse onderwerpen vindt u op nvmp.nl. Hier staat ook nadere informatie over de productstichtingen die met elkaar de Vereniging NVMP vormen: Stichting Bruingoed, Stichting ICT Milieu, Stichting LightRec Nederland, Stichting Metalektro Recycling, Stichting Verwerking Centrale Ventilatoren, Stichting Verwijdering Elektrische Gereedschappen en Stichting Witgoed.